REFERANS KONTROLÜ YAPILDI MI?

referans-kontrolu-mukemmelİnsan kaynakları fonksiyonlarının en kolayı gibi gözükse de bence en zor süreci işe alım. Çünkü aday taramak ve görüşme yapmakla bitmiyor olay. Hatta doğru işe doğru adayı yerleştirebileceğinizi düşünseniz bile o adayı işe yerleştirmek için de belirli aşamaları gerçekleştirmek gerekiyor: Kişilik testleri, onay süreçleri ve pek tabi referans kontrolleri… Referans kontrolleri biraz komplike bir durum. Çünkü “Bu bizim amcaoğlu.” diyen bir kültürden geliyoruz. Zaten şöyle düşünelim; nasıl ABD iş hayatında takım çalışmasına yatkınlık konusuna değinmeden geçmiyorsa stratejik düşünme, profesyonel yönetim vb. bakış açılarının üzerine bu kadar düşmemizin sebebi de bu: Yani hangi alanımız gelişmeye açıksa o alan üzerindeki bakış açımız daha baskın oluyor. Referans kontrolü de bunlardan biri bence…

Referans kontrolü kaba tabirle, adayın önceki iş deneyimlerinde birlikte çalıştığı arkadaşlarından, raporlama yaptığı yöneticilerinden ya da okuduğu okullardaki profesörlerinden oluşan insanlardan, kişinin kendisi hakkında alınan bilgi demek. Ama gelin görün ki burada biraz süreç değişiyor. Özellikle akrabalardan oluşan referanslarla ya da yeni bir sayfa açmak isterken eski defterlerin tekrar karıştırılacak olması rahatsızlığıyla karşılaşma ihtimalimiz oldukça yüksek. Her iki açıdan da rahatsızlık duymamak adına hem aday tarafından hem de işveren / İK Profesyoneli tarafından durumu aşağıda özetlemeye çalıştım:

Bu sefer “Profesyoneller”den başlayalım dedim ;):

– Referans kontrolü yapmadan önce lütfen adayınıza bu aşamaya geçtiğinizi paylaşın. Eklemek istediği notlar olabilir ya da referans bilgileri için düzeltme yapmak isteyebilir.

– Adayın referans bilgileri ile iletişime geçilmesi demek, bir kişiden bir kişi hakkında bilgi alınması demekti, değil mi? Yani subjektif bir değerlendirmeye maruz kalmadan bahsediyoruz aslına bakarsanız.  Bu nedenle kişi hakkında bilgiler olumsuz olsa dahi lütfen adayınıza karşı önyargılı olmayın. Kişi o dönemde çalıştığı işyeri ile ilgili gerçekten ciddi bir problem yaşamış olabilir. Bu nedenle biraz daha geniş açıdan bakmak bize yakışan davranış şekli olacaktır. Ayrıca tek bir referans ile iletişime geçmek yeterli olmayacak olup sağlıklı bilgiyi de sunmayacaktır. Uzmanlar en 3 kişi ile görüşülmesi gerektiğini söylüyor ama tercih size kalmış. 😉

– Referans kontrolü için de mülakata hazırlanır gibi hazırlanması gerektiğine inanıyorum ben. İmkanınız varsa referans verilen kişinin özgeçmişini bulup da incelemenizi tavsiye ederim. Uzun süredir aynı kurumda çalışıyorsanız, kişi ile ilgili ya da bulunduğunuz sektörle ilgili ortak nokta yakalayabilme ihtimaliniz ve adayınız hakkında daha detaylı bilgi alabilme imkanınız oldukça yüksek.

– Lütfen ilgili referansı aradığınızda öncelikle kendinizi tanıtın, arama nedeninizi belirtin ve ana konuya geçmeden önce müsait olup olmadığını sorun. Klişeleşmiş “Müsait misiniz?” sorusu o kadar etkili bir soru ki; hem referans verilen kişiye karşı imajınız kuvvetleniyor hem de aday hakkında daha sağlıklı verilere ya da gerçeklere ulaşabiliyorsunuz.

– Yine aynı şey: “Müsait değilim.”“5 dk sonra toplantıya gireceğim ama buyurun sizi dinliyorum.” vb. cümleleri kuran kişilerden uygun olacakları saat için randevu alın ve konuşmanızı sonlandırın. Hiç kimse size, gergin geçme ihtimali olan toplantısının 5 dakika öncesinde sağlıklı veriler vermeyecektir ;).

– Referans kontrolü yaparken referans olarak arayacağınız kişilere aynı soruları sorun derim ben. Bu hem sizin objektif değerlendirme yapmanızı kolaylaştıracak hem de (mesela) aynı işyerinden aradığınız farklı kişiler sayesinde yaşanılan ayrılığın ana nedenini öğrenme ihtimaliniz artacak.

“Adaylar”a geçersek eğer; 

ref checkDeneyimli bir adaysanız; özgeçmişinizde yer alan referans bilgileriniz birlikte çalıştığınız / raporlama yaptığınız yöneticileriniz ya da çalışma arkadaşlarınız, deneyimsiz bir adaysanız okulda tez hazırladığınız, okul kulüplerinden sorumlu hocalarınız ya da stajyer olduğunuz dönemdeki uzmanınız / müdürünüz olmalı. Yani özetle akrabalarınızı dahil edin ama birlikte görev aldığınız/ okuduğunuz kişileri de unutmayın ;).

– Eski çalıştığınız yeri sevmiyor olabilirsiniz, hatta koşarak kaçmışsınızdır ya da tartışarak ayrılmış veya işten atılmış da olabilirsiniz (ki bu durum kariyer açısından her zaman endişe duyulan bir durum) asla ve asla yanlış beyanda bulunmayın. Gerekirse kapıyı çarpıp çıktığınızı karşı tarafı kötülemeden makul bir şekilde aktarmanız size olan anlayışı arttıracaktır.

– 10 yıllık iş deneyiminizin son 9 yılı aynı yerde çalışıyorsanız sizden istenilen referans bilgileri son işyerinize ait olacaktır. Lütfen 1996 yılında 6 ay çalıştığınız yeri referans vermeyin ;). (Yani sadece o olmasın.)

– Verdiğiniz referansların iletişim bilgilerinin doğru olduğuna emin olun. “Ay çok özür dilerim, o eski iş telefonuydu, şimdi nasıl bulurum bilmiyorum.” ya da “Şirketi arayın sorun, herkes beni tanır, sever.” cümlelerini duymak pek hoş olmuyor, emin olun ;).

– Referans olarak göstermiş olduğunuz kişi de iş değişikliği yaşamış olabilir. Kişinin mevcut pozisyonunu özgeçmişte belirtmenin dışında birlikte çalıştığınız dönemdeki pozisyonunu da belirtirseniz daha makul olacaktır.

– Birlikte çalıştığınız iş arkadaşınız siz işyerinden ayrıldıktan sonra ilgili birimde yönetici pozisyonuna getirilmiş olabilir. Referans verirken kendisinin müdür / şef olduğunu söylemek dışında o dönemde çalışma arkadaşınız olduğunu ifade etmeniz emin olun size artı puan kazandıracaktır.

Biraz uzun bir yazı oldu ama olayı her iki taraftan da göstermeye çalıştım. (Danışmanlık firmalarında çalışanlar bu konu ile ilgili daha detaylı bilgi vereceklerdir mutlaka.) Yukarıda da belirttiğim gibi, referans kontrolü işe alım sürecinin önemli bir parçası. Pek çok projede farklı problemler yaşatmış bir adayla ilgili aynı problemi işyerinizde yaşamamak adına oldukça mantıklı bir aşama hatta. Ancak eski işinde yaşamış olduğu en ufak bir olumsuzluğu tek bir ağızdan dinleyip karar vermek de büyük bir haksızlık bence. Bu nedenle ben referans kontrollerinin yapılması gerektiğini ancak işe alım sürecindeki karar mekanizmasında keskin çizgelere sahip olmaması gerektiğine inanıyorum. 😉

Bol “değer”li günler,

Merve

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s